Diecezja Toruńska

Diecezja Toruńska

»   Wieczory u św. Antoniego

2019-12-07
Prof. Sylwia Grochowina w rozmowie przy podpisywaniu publikacji o Barbarce /fot. JK/
W rocznicę ostatniej egzekucji na Barbarce przypomniano okoliczności zbrodni nazistowskich na Pomorzu
Podczas pierwszego spotkania w ramach cyklu „Wieczory u św. Antoniego” 6 grudnia dr hab. Sylwia Grochowina prof. UMK ukazała historię masowych egzekucji w lesie na Barbarce w kontekście Zbrodni Pomorskiej, jakiej Niemcy dopuścili się na początku II wojny światowej.

Niemcy jeszcze przed atakiem na Polskę, stworzyli plan całkowitej i bezwzględnej germanizacji Pomorza Gdańskiego. Jego realizacja przyjęła formę akcji „Inteligencja”. Głównym założeniem tego planu było pozbycie się osób, które mogłyby sprzeciwić się temu procesowi, a więc nauczycieli, księży, osób z wyższym wykształceniem, czy zaangażowanych w życie społeczne, kulturalne bądź religijne. Oznaczało to eksterminację, którą naziści przeprowadzili w bardzo metodyczny sposób. Niemieckie służby wywiadowcze we współpracy z miejscowymi Niemcami, którzy de facto donosili na swoich sąsiadów, stworzyli listy osób w ich opinii zagrażających germanizacji. Pod pretekstem przeszukań, aresztowano osoby z listy. Takie działania miały miejsce na całym Pomorzu.

W Toruniu i powiecie pierwszych, mających na celu zastraszenie, aresztowań, dokonano na początku września 1939 r. Zatrzymanych umieszczono w toruńskim więzieniu tzw. „okrąglaku” i większość po kilku dniach zwolniono. W dniach 17-21 października przeprowadzono masowe i planowane aresztowania, które realizowali głównie członkowie Selbstshutzu, czyli formacji paramilitarnej stworzonej rzekomo dla ochrony praw mniejszości niemieckiej. Zatrzymanych w tym czasie osadzano w Forcie VII, który jako obóz dla internowanych działał do stycznia 1940 r. Szacucje się, że w tym czasie przez Fort VII przeszło ok. 1200 Polaków. Skazanych na śmierć Niemcy wywozili ciężarówkami do lasu Barbarki, rozstrzeliwali i grzebali w masowych grobach. Nieliczni byli zwalniani z Fortu VII, ale jednocześnie otrzymywali nakaz opuszczenia Torunia. Niektórzy z więźniów, jak również ci, którzy przebywali w forcie w czasie likwidacji obozu, zostali przewiezieni do obozu w Sztutowie (Stutthof).

Ostatnia egzekucja na toruńskiej Barbarce odbyła się prawdopodobnie 6 grudnia. Łącznie stracono ok. 600 Polaków. Dzisiaj znane są nazwiska 298 z nich. W 1944 r. Niemcy powrócili na Barbarkę, wykopali ciała z czterech masowych grobów i spalili je, by zatrzeć ślady zbrodni. Prawdopodobnie w wyniku pominięcia zachowała się jedna, zbiorowa mogiła, w której podczas ekshumacji w 1946 r. znaleziono 87 ciał. Zaledwie 13 z nich udało się wówczas zidentyfikować.

Szacuje się, że w 1939 r. Niemcy zamordowali ok. 1,5 tyś. Polaków na Śląsku i ok. 10 tyś. na Wielkopolsce. Na Pomorzu Gdańskim zginęło w tym czasie ok. 30 tyś. Polaków. Skala i charakter działań Niemców na Pomorzu Gdańskim wskazały na potrzebę wprowadzenia pojęcia Zbrodni Pomorskiej. Termin zaczęto popularyzować w ubiegłym roku.

Organizatorem spotkań jest parafia pw. św. Antoniego na toruńskich Wrzosach w osobie proboszcza ks. kan. Wojciecha Miszewskiego oraz dk. Waldemar Rozynkowski, wicedyrektor Wydziału Duszpasterskiego Kurii Diecezjalnej Toruńskiej. Uczestnicy spotkania otrzymali publikację na temat Barbarki. Jej autorami są dr hab. Sylwia Grochowina oraz dk. Waldemar Rozynkowski.

Kolejne spotkanie z cyklu „Wieczory u św. Antoniego” odbędzie się w styczniu i będzie poszerzało tematykę historii Pomorza.

Tekst i fot. Joanna Kruczyńska
 
GALERIA ZDJĘĆ
Video »
Biskupi Diecezji »
Biskup Wiesław Śmigiel

Biskup Diecezjalny

Wiesław Śmigiel
Biskup Józef Szamocki

Biskup Pomocniczy

Józef Szamocki
Biskup Andrzej Wojciech Suski

Biskup Senior

Andrzej Suski
Kalendarz »
STY
20
Nabożeństwo ekumeniczne
Działdowo - kościół pw. św. Wojciecha, godz. 17
STY
22
Wieczór u św. Antoniego
Toruń - parafia pw. św. Antoniego, godz. 18.45
STY
22
Nabożeństwo ekumeniczne
Toruń - kościół pw. NMP Częstochowskiej (paulini), godz. 17
Skrzynka modlitewna »
© Diecezja Toruńska - Wszelkie prawa zastrzeżone
Zabronione pobieranie i powielanie jakiejkolwiek części portalu
bez uprzednio uzyskanej zgody redakcji.
Redakcja Portalu

ks. Paweł Borowski
tel. 56 622 35 30
email: redakcja@diecezja-torun.pl
Informacja Prawna:
© 2015-2019 Wykonanie Marcin Koźliński / Hosting Twoje-Miasto Sp. z o.o. / SYSPiR CMS
W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies.
Więcej szczegółów w naszej Polityce Cookies




KLAUZULA INFORMACYJNA

Zgodnie z art. 8 ust. 1 Dekretu ogólnego w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych w Kościele katolickim wydanym przez Konferencję Episkopatu Polski w dniu 13 marca 2018 r. (dalej: Dekret) informuję, że:

  1. administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Diecezja Toruńska z siedzibą przy ul. Łaziennej 18 w Toruniu, reprezentowana przez Biskupa Diecezjalnego Wiesława Śmigla;
  2. inspektorem ochrony danych w Diecezji Toruńskiej jest ks. Paweł Kołatka, ul. Łazienna 18, 87-100 Toruń, tel. 56 622 35 30, email: inspektor@diecezja-torun.pl;
  3. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu zapewnienia bezpieczeństwa usług, celu informacyjnym oraz pomiarów statystycznych;
  4. przetwarzanie danych jest niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią, z wyjątkiem sytuacji, w których nadrzędny charakter wobec tych interesów mają interesy lub podstawowe prawa i wolności osoby, której dane dotyczą, wymagające ochrony danych osobowych, w szczególności, gdy osoba, której dane dotyczą, jest dzieckiem;
  5. odbiorcą Pani/Pana danych osobowych jest Diecezja Toruńska, Redaktor Strony, oraz Podmiot Przetwarzający: Twoje-Miasto;
  6. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do publicznej kościelnej osoby prawnej mającej siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  7. Pani/Pana dane osobowe z uwagi na nasz uzasadniony interes będziemy przetwarzać do czasu ewentualnego zgłoszenia przez Pana/Panią skutecznego sprzeciwu;
  8. posiada Pani/Pan prawo dostępu do treści swoich danych oraz prawo ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania zgodnie z Dekretem;
  9. ma Pani/Pan prawo wniesienia skargi do Kościelnego Inspektora Ochrony Danych, gdy uzna Pani/Pan, iż przetwarzanie danych osobowych Pani/Pana dotyczących narusza przepisy Dekretu;
  10. przetwarzanie odbywa się w sposób zautomatyzowany, ale dane nie będą profilowane.